Bazy Danych Toksykologicznych

Opracowano wiele baz danych dla udostępnienia RfD, ADI i innych danych toksykologicznych dla substancji zarówno rakotwórczych jak nierakotwórczych. Niektóre dane są udostępnione przez agencje rządowe jako skomputeryzowane bazy danych

Przykładem jest Integrated Risk Information System (IRIS) - preferowane przez EPA źródło informacji o truciznach zawartych w niebezpiecznych odpadach zwykle spotykanych na skażonych terenach przeznaczonych do remediacji. IRIS aktualizuje się co miesiąc. Wśród innych baz danych i literatury wymienić trzeba:

  1. Health Effects Assessment Summary Tables (HEAST)
  • Aktualizowane co kwartał
  • Zawiera tymczasowe wartości RfD i CPF
  • Publikowane przez Environmental Criteria and Assessment Office EPA (ECAO)
  1. Profile toksykologiczne publikowane przez U.S.Agency for Toxic Substances and Disease Registry (ATDSR)
  2. Dokumenty IPCS Environmental Health Criteria publikowane przez World Health Organization (WHO), z Genewy w Szwajcarii.
  3. Joint FAO/WHO Meeting on Pesticide Residues (JMPR) publikowane przez Food and Agriculture Organization (FAO) z Rzymu we Włoszech.
  4. Produkty licznych dostawców baz danych, będące kompilacjami danych z różnych innych źródeł (np. National Library of Medicine, Toxnet, Syracuse Research Center)

Jednym z najpoważniejszych źródeł informacji jest wymieniony na pozycji 2 zbiór profili toksykologicznych ATSDR. Ustawa U.S. federal law (SARA, 1986) zobowiązał ATSDR do sporządzenia profili trujących substancji najczęściej znajdywanych na Terenach Dofinansowanych. Każdy z profili tu co najmniej 100 stronicowy dokument, który zawiera następujące informacje:

  1. Przegląd wszystkich dostępnych i zweryfikowanych wyników badań i informacji toksykologicznych.
  2. Ocenę możliwości wykorzystania dostępnych informacji dla zdefiniowania poziomów ekspozycji, które stanowią znaczące zagrożenie dla zdrowia ludzi. W wypadku braku odpowiednich danych ocenę zakresu dodatkowych badań.
  3. Przegląd znanych objawów ostrych, podostrych i chronicznych zatruć na różnych poziomach ekspozycji
  4. Opis patogenicznych własności substancji, jak dane farmakokinetyczne i o przenoszeniu ich w środowisku.

Procedury Obliczania Zagrożenia Truciznami Nierakotwórczymi

Wstępne oszacowanie zagrożenia nierakotwórczymi skażeniami terenów obciążonych odpadami niebezpiecznymi według zaleceń EPA powinno opierać się na obliczeniu prowadzonym w czterech etapach [78]:

  1. Identyfikacja warunków ekspozycji na poszczególne trucizny:
  • Droga wchłaniania
  • Częstość ekspozycji
  • Czas trwania
  • Przyjmowana dawka
  1. Określenie odpowiednich dawek tłowych dla każdego zestawu warunków ekspozycji
  2. Oszacowanie zagrożenia zatruciami nierakotwórczymi jako ilorazu dawki ekspozycji przez rekomendowaną wartość RfD.
  3. Zsumowanie ocen zagrożenia dla wielu czynników chemicznych i dróg wchłaniania w indeksie ryzyka.

Iloraz wymieniony w trzecim etapie jest używany dla ilościowego wyrażenia zagrożenia truciznami nierakotwórczymi. Jak widać w etapie czwartym, można zsumować taki indeks ryzyka, wyliczony dla każdego związku chemicznego, aby uzyskać łączną ocenę zagrożenia dla każdego organu poddanego skutkom ekspozycji na większą liczbę chemikaliów. Każdy z rozpatrywanych organów lub oddziaływań o podobnym mechanizmie są poddane presji od wszystkich czynników, więc ostateczny indeks zagrożenia nierakotwórczymi truciznami otrzymuje się w postaci sumy jego składowych. Jeśli suma wszystkich łącznych indeksów ryzyka jest mniejsza od jedności uważa się, że zagrożenie szkodliwymi oddziaływaniami na zdrowie można uznać za akceptowalne. Przykład przedstawia tą metodę sumowania.

Przykład: Zastosowanie RfD do wyliczenia zagrożenia truciznami nierakotwórczymi.
W wyniku zanieczyszczenia niebezpiecznymi odpadami pochodzącymi z galwanizerni, woda dostarczana gminie z pobliskiej studni zawiera cyjanki w ilości 30
mg/L, nikiel 120 mg/L i chrom(III) 12,400 mg/L. Przyjęto, że dzienne spożycie wody wynosi 2L, a średnia masa ciała dorosłego człowieka 70 kg. Czy spożycie tej wody stanowi nieakceptowalne zagrożenie?
Rozwiązanie: Dawka cyjanków wynosi:

Pozostałe obliczenia z wykorzystaniem wartości RfD z bazy danych IRIS dały wyniki przedstawione w tabeli:

Indeks wyliczony jest znacznie mniejszy niż 1, więc wstępne oszacowanie nie wskazuje na nieakceptowalne zagrożenie.

 

Ściśle mówiąc, addytywność opiera się na założeniu podobieństwa typu oddziaływań. Jest to uzasadnione kiedy rozpatrujemy równoczesną ekspozycję na kadm, rtęć, uran i chrom, gdyż wszystkie działają na nerki. Jednak tego rodzaju sumowanie zagrożeń powodowanych przez substancje o odmiennym sposobie działania może prowadzić do przeszacowania łącznego zagrożenia. Ma to znaczenie kiedy związki działając w mieszaninie wpływają na różne organy, albo działając według podobnego mechanizmu powodują inne efekty. Należy wówczas wyliczać osobne indeksy ryzyka dla poszczególnych organów. Można następnie sumować indeksy ryzyka dla kolejnych organów. Jednak powinno się tak postępować tylko jeśli mechanizmy działania toksyn nierakotwórczych są dobrze znane, a efekty intoksykacji zasadniczo różne.